YOL FORMASYONLARI
Sürüş esnasında, çok çeşitli yol formasyonları bulunup, bunların hepsinin uygulanabilmesi için ayrı ayrı yol
koşullarının oluşması gerekmektedir.Her formasyonun kendine göre, artı ve eksi yönleri bulunmaktadır.Bizim kullandığımız bu formasyonlardan bazılarını aşağıda okuyacaksınız. Anatolian Tigers grubu olarak, her türlü yol
koşulunda bu formasyonları uygulamaktayız ve bir Anatolian Tigers sürüşünü yolda izlemek ayrı bir keyiftir...Her grup bu formasyonları uygulayabilir, ancak herhangi bir formasyonu tam olarak uygulayabilmek için en önemli kural, grup üyelerinin bir birini çok iyi tanımaları, bunun üzerinde çalışmış olmaları ve bir birleriyle iyi bir iletişim sağlamalarıyla mümkün olabilir. Ve en önemlisi de grubun gerçek bir DİSİPLİN içinde olmasıdır… En ideal grup sayısı tekli sayılardır, öte yandan grup üye sayısı artıkça kontrol zorlaşacak, risk artacaktır.Türkiye şartlarında, otobanlar haricindeki yollarda nadiren 20 motor bir arada göz temasını kaybetmeden (Road Captain(Yol kaptanı)-Tail Gunner(Artçı) arası) hareket halinde kalabilmektedir.Bu nedenle, çok virajlı ve dar yollarda, üstelik şerit sayısı az olan yerlerde, grup halinde seyrederken grup içindeki 2'ci veya 3'cü Artçı devreye girer. Bu Yol Kaptanları gerekli gördükleri durumlarda kendi gruplarını ana gruptan ayırabilir, yada farklı komutlar verebilirler.Ancak en kısa zamanda tekrar ana grupla bir araya gelerek birleşirler. Araç solama, hava, yol
koşulları, trafik vb.. şartlarda, ki bu şartlar yola çıkılmadan önce Yol Kaptanı tarafından daha önce belirlenir ve diğer Yol Kaptanlarına bildirilir. Grupta eğer başka Yol Kaptanı rütbesinde üye bulunmuyorsa, bu görevi sürüş esnasında üstlenmek üzere, grubun üst düzey rütbeli üyeleri içersinden seçilen kişi geçici olarak üstlenir. Normal şartlarda bir MC grubunda üst düzey bir rütbe alabilmeniz için grubun en alt seviyesinden başlayıp yükselmeniz gerekmektedir. Ve bu yükseliş sırasında Yol Kaptanlığı rütbesini, zamanında taşımış üyelerden birinin, bu geçici görevi yapması, sürüşün sorunsuz olması bakımından gereklidir.
1-FERMUAR DÜZENİ
Özelikle Türkiye'de en çok ve yaygın şekilde uygulanan formasyon şeklidir..Bu düzende Yol Kaptanları en önde ve solda ilerler. İkinci motor sağ arka çaprazında, (güvenlik takip mesafesinde)üçüncü motor ise sol arka çaprazda olacak şekilde sıralanır.Bu diziliş sayesinde, her motorcuya ileriye ve geriye, manevra ve kaçış manevrası için yeterli mesafe ve alan sağlanmış olur.Diğer bir dizilişte ise Yol Kaptanı sağ önde ilerleyebilir, bu durumda da Yol Kaptanı'nın yeni sürüş pozisyonuna göre tüm grup tekrardan çaprazlama olarak yer değiştirerek Fermuar Düzenini tekrar oluştururlar ve bu tüm yol boyunca tekrarlanarak devam edebilir... Fermuar Düzeninde, en önemli nokta, hiçbir motorun birbirinin arkasından gitmemesidir. Dolayısıyla teker izini takip ettiğiniz motorcuyla aranızda iki kat mesafe olacaktır. Bu Pozisyona Fermuar Düzeni denmesinin nedeni, arkadan bir araç geldiğinde önce Artçı yolun sağına yanaşır, araç Artçıyı sollarken öndeki tüm motorcular sağ tarafa yanaşarak iki motor arasına girerler. Araç Artçıyı geçtik ten sonra, Artçı eski pozisyonunu tekrar alır (sol dıştaki yerine döner)..Bu esnada diğer motorlarda araç kendilerini solladıktan sonra, Artçı gibi tekrar eski pozisyonlarını alırlar. Bu şekilde araç hiç bir motorcuya tehlike oluşturmadan tüm konvoyu sollarken, motor grubu uzaktan bakıldığında Bir fermuar gibi iç içe geçip tekrar açılan bir görünüm verir.Bundan dolayı da bu formasyona Fermuar düzeni denir.
2-STANDART ŞÜRÜŞ FORMASYONU/KOL DÜZENİ
Bu formasyon ise uygun yol şartları olduğunda, yani geniş şeritli ve trafiğin yandan rahatça akabilceği, fazladan bir şeridin olduğu durumlarda (örneğin İstanbul-Ankara otobanı)ve grubun büyük olduğu durumlarda, disiplini yeterli olan gruplarca uygulanabilir. Öte yandan 6,8 ve yukarısındaki gruplarda, özelikle büyük gruplarda derinlik mesafesini (birinci motorla sonuncu motor arasındaki mesafe) azalttığı için ve grubu bir bütün içinde tuttuğu için güvenli bir sürüş seklidir.Hatta yol şartları uygunsa tek şeritli yolda bile uygulanabilir. Böyle dar yollarda küçük sayılara bölünmek faydalı olacaktır, eğer trafik varsa sollayan bir araç bu boşluklardan faydalanacaktır ve böylece grup için tehlikede oluşturmayacaktır." Bu formasyonda grup genelde çiftli sayılardan oluşabilir Yol Kaptanları en önde solda veya tekli oluşumlarda Yol Kaptanları en önde gruptan biraz ilerde yolun ortasında ilerler .Bu formasyonda ilerlerken grup üyelerinin birbirlerini çok iyi tanıması ve birbirlerine güvenmesi sayesinde uygulanabilir. Bu formasyonda tüm motorcular bir şerit işgal edecek şekilde iki makine yan yana ama aynı hızda ilerlerler, öndeki ikili grupla aralarında yaklaşık bir arabadan daha az bir mesafe kalacak şekilde ilerlerler.Bu formasyon şekli tüm dünyada Chopper'lar la birlikte anılan sürüş şeklidir. Bu sürüş, birbirleri ile eş güdümlü hareket eden makinelerin, çok güzel bir görünüm oluşturması dışında, fark edilme özelliğini artırmasıdır.Ayrıca bu formasyon sayesinde arkadan gelen araçlar sıkıştırma yapamazlar ve tıpkı araç sollar gibi grubu uzaktan sollayarak geçmek zorunda kalırlar.Yanda boş şerit olduğunda ise kimseyi rahatsız etmeden bütün makineleri sollayarak geçip gidebilirler..Öte yandan az sayıdaki (2-6) motorcu tarafından, bu pozisyon uygulandığında ise toplam derinlik yaklaşık bir tır mesafesi kadar olacağından, tek şeritli yollarda da uygulanabilmesini sağlamaktadır.Bu formasyonun tek eksi yönü, bütün makinelerin birbirine yakın gitmesi (hem takip mesafesi hem yan yana) sonucu acil bir durumda grup elemanlarının deneyimine bağlı olarak kaçış manevralarını kısıtlayarak, ciddi tehlike oluşturabilmesidir...Bu yüzden ülkemizdeki özellikle hafta sonu buluşan ;birbirlerini daha önce görmemiş, tanımayan, deneyimsiz, tecrübesiz grupların uygulayacağı bir sürüş pozisyonu olmadığından, kol düzeninde sürüş genelde uygulanmamaktadır.Oysa özelikle MC club'leri nerdeyse tüm uzun yol sürüşlerini bu düzende yapmaktadırlar. Çünkü bu motorculuk kadar eski bir dizilim olup motorculuğun en bilinen sürüş pozisyonudur. Bu şekilde sürüş yapan gruplar diğer gruplarla aralarındaki farkı her açıdan ortaya koymaktadırlar. Bu formasyon, belli seviyeye gelmiş tecrübeli motorcuların genelde tercih ettiği bir formasyon şeklidir.Ve bu formasyonda gidilirken ani frenleme yada hızlanma yapan tek bir motorcu, tüm grubu tehlikeye sokabilir.Virajı düzgün bir şekilde dönemeyen, virajda geri kalan , dışa yada içe doğru kayan bir motorcuda, bu formasyonda ciddi tehlike oluşturacaktır.Bu yüzden, bu formasyondaki motorcular, aynı zamanda soğukkanlı olmak zorundadırlar.
3-OTOBAN ŞÜRÜŞÜ\BEŞLİ ŞÜRÜŞ
Bu formasyon, her iki isimle de tanınmaktadır ve isminden anlaşılacağı üzere, tam beş motorcunun bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Genelde otobanda rahatça uygulanabilmektedir.Bu formasyonlar içinde en zor olanı olup, sadece çok üst seviyedeki motorcular arasında uygulanabilmektedir.Çünkü bu formasyonda gidebilmek için, grup disiplini ve motorculuk deneyiminin üst seviyede olması gerekmektedir. Bu formasyonda iki makine önde yan yana, iki makine tam arkalarında (yani teker izlerinde), aralarında bir araba kadar mesafe olacak şekilde ilerlerler. Beşinci motorcu olan Road Captain ise bu grubun ve şeridin tam ortasında yerini alır.Bu sayede, grup yolda çok az bir derinlik mesafesi kalacak şekilde ilerler, ayrıca şeridi iyice doldurarak diğer araçlardan taciz yemeden, rahat bir sürüş yapabilirler. Üstelik özel durumlarda Road Captain gerekli işareti yapar, öndeki iki motorcu hafifçe yanlara açılır, Road Captain aradan geçerek grubun önünde yerini alarak, STANDART SÜRÜŞ formasyonuna geçebilir.Virajlı yolarda, bu şekilde daha rahat bir sürüş sağlana bilir.Öte yandan Road Captain' ın ortada gittiği "otoban sürüşünü" izlemek ve özelikle bu motorcuların Patch'lerini seyretmek, çok keyiflidir! Bu formasyonunda en kötü yanı, kaçış manevrası için fazla şans tanımamasıdır.Zaten bu sebeple de üst düzey deneyimli motorcular için uygulanmakta olup, Avrupa ve Amerika'da bu sürüş pozisyonu genelde belli bir grubun başka bir gruba ziyaretine giderken yada farklı bir grubun bölgesinden geçerken, diğer gruplara ve motorculara bir boy gösterme şeklidir.Bu sürüşü yapan motorcuların üst düzey grup üyesi olduklarını, diğer klüp üyeleri ilk bakışta anlarlar…
4-İKİLİSÜRÜŞ
Bu pozisyon her türlü yol şartında, iki motorcunun gidebileceği en güvenli sürüş formasyonudur. Her iki makinede, her yöne sınırsız kaçış manevrası yapabilecek olanağa sahipken, aynı zamanda yolda fark edilebilme özelikleri artar. Bir araç tarafından sollanırken taciz ve şerit ihlallerine karşı, daha çok güvende olacaklardır.
5-TEK SIRA SÜRÜŞ
Bu pozisyon adından anlaşılabileceği üzere, bütün motorların tek bir çizgide gitmeleriyle oluşmaktadır.Her motorun arasında yol, hava, trafik, vb. şartlara göre yeterli görüş mesafesi bırakılarak gidilen bu pozisyon, her türlü kaçış manevrasının yapılabileceği en güvenli sürüş pozisyonudur. Ancak bu sürüş formasyonu otoban sürüşleri için uygun değildir. Çünkü grubun derinlik mesafesi çok uzayacağından ve araçların tacizlerine müsait olması sebebiyle, motorcuların keyfini kaçırıcı durumlar oluşturacaktır. Ayrıca büyük gruplarda derinlik mesafesi artacağından, Road Captain'la grup üyeleri arasında görsel temas kaybedilebilir ki, bu da grubun güvenliğini tehlikeye atacak durumlara yada gruptan kopmalara neden olabilir. Bu formasyon genelde kötü yol
koşullarında yada hava
koşullarında dar ve virajlı yollarda küçük gruplarca kullanışlı olan bir formasyondur.Özellikle tali yol, orman yolları ve stabilize yollarda bu formasyon sayesinde, her bir motorcu önündeki motorcunun teker izinden giderek ve en önemlisi görüş mesafesi içinde kalarak hem arkadaki motorcuyla hem de önündeki motorcuyla göz temasını korur. Kopmalar oluşmasını engeller, hem de tehlikeli bölgenin en güvenli şekilde geçilmesini sağlar.Bu formasyonda kısaca altın kural "Öndeki motoru ve teker izini asla kaybetme ve sürekli ayna kontrolü yap." tır. Eğer öndeki motorcuyu ve teker izini kaybederseniz, tek başınıza yol almak zorunda kalırsınız. Çukur, kasis, vb. tehlikelere açık duruma düşersiniz, öte yandan ayna kontrolü yapmazsanız, aynı şeyler arkadaki motorcunun başına da buna benzer tatsızlıklar gelebilir ve grup içinde kopmalar yaşanabilir
6- RENEGADE
Tek başınıza motor kullanmanın keyfi ise bir başkadır. Burada da önemli bir kaç önemli kuralı hatırlayalım.Yol
koşulları, hava
koşulları vb. şartlar uygunsa ve görüş mesafeniz açıksa bulunduğunuz şeridin daima ortasından gidin. Böylece araç tacizi azalmış olur, aksi takdirde şeridin sağından yada solundan giderseniz, sollama yapacak araç yanınıza gelip sizi şeritten atmak isteyebilir. Öte yandan önünüzde bir araba varsa, uygun takip mesafesinden ve arabanın arka sol teker hizasından, geceleri de sol stop lambasının hizasından giderek, kendinizi çukur yada yoldaki kasislere çarpmaktan koruyabilirsiniz.Ayrıca uzun yol yaparken sola doğru dönen virajlarda, orta çizgiye yada yan şeride fazla yaklaşmayın, karşı taraftan gelen bir araç şerit ihlali yaparak yada virajı nizami bir şekilde alamayarak sizin şeridinize geçmiş olabilir, bundan dolayı da virajın kör noktasında çarpışma riskiniz olabilir.
SEYRİ YAPILIRKEN MAKİNELERİN POZİSYONLARININ ALINMASI
Bu şekilde grup seyirleri öncesinde grubun Road Captain, Tail Gunner ve Road Security\Yol Güvenlikleri belirlenir.Ve bir sürüş öncesi yapılması gereken en önemli işlerden biriside, bütün üyelere grup içersinde bir yer verilmesidir. Motorcu önündeki, yanındaki ve arkasındaki motorcuyu tanımalı ve kaçıncı sırada yer aldığını bilmelidir. Ayrıca grup içindeki Road Captain, Tail Gunner ve Road Security\Yol Güvenliği'nin motorcular tarafından tanınması sağlanmalıdır. Bu sayede, grubun bir bütün içinde hareket etmesi sağlanır.Grup her mola verdiğinde ve tekrar hareket ederken, herkes başlangıç pozisyonuna dönerek gruptaki yerini alır. Böylece mola noktalarındaki kopmalar da engellenmiş olur. Özelikle uzun yol yapıldığında, her motorcu önündeki, arkasındaki ve yanındaki motorcunun sürüş tarzını öğreneceğinden, yol uzadıkça sürüş güvenliği artarak devam edecektir.Tail Gunner' lar her duran yada yavaşlayan motorcunun yanında duracak ve müdahale edecektir. Ve durum değerlendirmesinden sonra, gerekli düzenlemeleri yapacaktır.
Diğer üyeler de Tail Gunner'ların görevinin ne olduğunu çok iyi bildiği için, geride kalan yada duran üyeler grubun sonunda bulunan Tail Gunner' dan yardım alabileceklerini bileceklerdir. Grup içersinde, hiç bir üye duran bir üyeye müdahale etmek için yavaşlayamaz yada duramaz, bu yetki ve görev sadece Tail Gunner' lara aittir. Ayrıca grup seyri esnasında gereksiz yere yavaşlanmaz yada geriye düşülmez. Mont giymek, gözlük takmak, tuvalet ihtiyacı, gsm görüşmesi, sigara molası vb… durumlarda durulmaz, yavaşlayarak grup düzeni bozulmaz. Çünkü bu tür gereksiz duraklamalar Tail Gunner' ların yetersiz kalmasına ve düzenin bozulmasına neden olur.
Bu tür molalar Road Captain tarafından uygun yerlerde zaten verilecektir. Bu molalar da bütün ihtiyaçların tamamının, giderilmesi gerekmektedir. Mesela; yolda yağmur yağıyorsa, zaten Road Captain grubu durduracak gerekli önlemlerin alınmasını sağlayacaktır. Böylece herkes eşit duruma getirilecek, herkes yağmurdan korunacak, önlemlerini alacaktır.Yağmur durduğunda da, Road Captain tekrar duracak ve yağmurluk vs.lerin çıkartılmasını sağlayacaktır. Böylece grupta bir bütünlük sağlanacaktır. Aksi durumlarda herkes yağmurluklarını giyerken, bu hava yağmaz deyip yağmurluklarını giymeyip, yolda yağmura yakalanınca durmak zorunda kalan üyeler tüm grubun beklemesine ve sıkıntı çekmesine neden olacaktır ve grup disiplini bozacaktır.Bu tür grup düzenini bozucu hareketlere MC klüpler de asla rastlanmaz. Zaten MC sürücüleri disiplini asla bozmaz.
Öte yandan, eğer yolda yağmur yağmaz ise gruptakiler yağmurluk içerisinde terleyeceklerinden, Road Captain en uygun yerde durarak yağmurlukların çıkartılmasını sağlayacaktır. Sonuçta grubun rahatı ve bir bütün olarak hareket etmesi sağlanacaktır. Ayrıca Road Captain grup üyelerini yerleştirirken başka kriterlere de dikkat eder. Mesela güçlü makineler grubun sonunda yer alırlar, böylece gücü düşük makine sahibi motorcular, güçlü makinelere yetişmek için kendilerini ve motorlarını tehlikeye atmazlar. Çünkü grubun temposunu küçük makineler belirleyeceğinden, büyük makinelerin uyum göstermesinde sorun çıkmayacaktır.
Aksi durumda, güçlü makinelerin rahatça gittiği hızlarda, küçük motorlar sınırlarını zorlayacak ve tehlikeli pozisyonlar oluşturacaklardır. Ayrıca, çamurlukları kesik yada spor model olan motorlar da genelde grubun sonundan giderler. Çünkü bu çamurluklara sahip motorlar sürüş esnasında çamur, zift benzeri şeyleri arkadan gelen motorcuya doğru fırlatacaktır. Eğer böyle çamurluklara sahip motorcular izole edilemezse, bu motorların arkasından gelen motorcular , yolda başlarına gelebilecek sürprizlerden dolayı dikkatli olması için uyarılırlar. Ama yolda herhangi bir tatsızlık olmasına izin vermemek için, bu tür motorlar her zaman grubun en arkasında sürüş yapmalıdırlar…